انسان و حرکت

 

انسان و حرکت

 

در بین جانوران برخی ساکن و برخی متحرک اند جانورانی که ساکن هستند اغلب در دریا زندگی می کنند. جانوران ساکن هم اندام های حرکتی دارند این اندام ها همانند تاژه، مژک و بازو موجب موجب حرکت     می شوند.

حرکت لازمه ی زنده بودن موجود زنده است زیرا موجود با حرکت کردن می تواند نیازهایش را تامین کند.

 

انسان نیز حرکت می کند. حرکت انسان توسط نیروی ماهیچه ها به کمک استخوان صورت می گیرد. به عبارت دیگر استخوان ها اهرم هایی هستند که با نیروی ماهیچه حرکت می کنند.

 

استخوان و کار آن

اسکلت انسان مانند سایر مهره داران اسکلت داخلی است. در اسکلت انسان علاوه بر استخوان ها غضروف و اجزای دیگری وجود دارد.

 

وظایف اسکلت انسان:

1)شکل دادن به بدن

2) کمک حرکت کردن بدن

 

3) حفاظت از اندام های مهم مانند قفس سینه و جمجمه

 

4) تولید گلبول های (سلول ما) خون.

بدن انسان مجموعه ای از سلول هاست. بافت استخوانی نیز مانند سایر بافت ها از سلول هایی تشکیل شده است که ساختار ویژه ای دارد.

 

می دانید که در هر بافت سلول ها در میان مایع بین سلول (آب میان بافتی) قرار دارند.

 

گاهی ماده ی بین سلولی مانند استخوان جامد و گاهی نیمه جامد غضروف و گاهی مایع است مانند خون بنابر این بافتی استخوانی از سلول های استخوانی تشکیل شده است که در بین سلول های استخوانی ماده ی زمینه ای جامدی وجود دارد که به استخوان ها استحکام می بخشد.

اگر یک دیوار را استخوان فرض می کنیم آجرها سلول ها و سیمان بین آجرها ماده ی بین سلولی خواهد بود.

ماده ی زمینه ای بین سلول های استخوانی شامل کلسیم و فسفر و رشته های پروتئینی است.

ماده ی کلسیم و فسفر استخوان را در برابر فشار مقاوم می سازدو رشته های پروتئینی که در بین ماده کلسیم و فسفر پراکنده است مقاومت استخوان در برابر ضربه زیادتر می کند.

 

اگر یک تیر سیمانی برق را در نظر بگیرید ماده بتونی آن تیر را در برابر فشار و میل گردهای درونی بتن مانند رشته های پروتئینی استخوان آن را در برابر ضربه مقاوم می سازد.

اسکلت انسان یک تکه نیست و از استخوان های مختلفی تشکیل شده است که به هم اتصال دارند و حرکت استخوان های انسان در قالب حرکات مفصل های متحرک صورت می گیرد.

اگر استخوان در آب جوش قرار دهیم و بپزیم رنگ، شکل ظاهری، سختی و مقاومت آن در برابر حرارت تغییری می کند .

 

در حرارت زیاد شعله حتی رشته های پروتیئنی می سوزد و استخوان قابلیت انعطاف خود را از دست می دهد و ترد و شکننده می شود. همچنین اگر استخوان را درون اسید رقیق قراردهیم  پس از مدتی مواد معدنی آن (کلسیم، فسفر) از بین می رود و نرم می شود.

 

ماده معدنی استخوان از ترکیبات کلسیم (فسفات فلوئورید کربنات) وفسفات منیزیم است.

و ماده آلی آن از پروتئینی به نام اوسیئن است. نسبت مواد آلی به معدنی در کودکان و بزرگسالان و سالخوردگان متفاوت است.

توده استخوان در سنین بالا افزایش می یابد و تا سن 30 الی 35 سالگی ادامه می یابد و از آن پس کاهش تدریجی آن آغاز می گردد. چنانچه کاهش توده استخوان سریع صورت گیرد پوکی استخوان پدید می آید.

از عوارض پوکی استخوان، شکستگی آن است که ممکن است در نقاط مختلف بدن مانند مفصل های ران، کمر، ستون مهره ها...) صورت بگیرد.

S8

عوامل مختلفی در پوکی استخوان نقش دارند که عبارتند از: جنسیت، ارث، جثه، نژاد، افزایش سن، برخی از بیماری ها ی تیروئیدی)

برای جلوگیری از پوکی استخوان می توان موارد زیر را رعایت نمود.

کنترل وزن، ورزش کردن، مصرف کلسیم کافی، عدم استفاده از سیگار، عدم مصرف نوشابه های گاز دار، مصرف پروتئین و ویتامین D

 

 رشد استخوان:

       

 

همه استخوان های انسان در دوران جنینی به صورت  بافت پیوندی شکل می گیرند و استخوانی شدن، آنها به دو شکل صورت می گیرد:

1) تبدیل مستقیم بعضی از استخوان ها مانند استخوان های سر و صورت به بافت استخوانی

 

2) بافت پیوندی ابتدا به غضروف تبدیل می شود سپس غضروف ها استخوانی  می شوند.

 

روند استخوانی شدن این استخوان ها تا سن 20 سالگی  ادامه می یابد در دو سر استخوان های دراز بافتی به نام غضروف اتصال وجود دارد، از تقسیمات غضروف اتصال سلول های جدید ایجاد می شود، و طول استخوان زیادتر می گردد. در سطح استخوان هم پرده ضریع وجود دارد که با تقسیمات سلولی خود موجب تولید سلول ها و افزایش قطر استخوان می شود. بدین ترتیب استخوان رشد طولی و قطری دارد.

در اسکلت انسان یک ستون مرکزی به نام ستون مهره ها یا ستون فقرات وجود دارد. که از تعدادی مهره تشکیل شده است.

 

ستون مهره ها:

ستون مهره ها از نیم رخ 4 انحنا دارد ستون مهره ها به کمک انحناهای خود و عضلات اطراف و رباط ها می توانند فشار زیادی را تحمل کنند.

 

طول ستون مهره ها در مردان به طور متوسط 70 سانتی متر و در زنان 60 سانتی متر است در افراد سالخورده به علت تشدید انحناهای ستون مهره ها و کاهش قطر دیسک های بین مهره ها می توانند تا 4/1 طول ستون مهره ها کاهش می یابد.

 

مفصل:

به محلی که دو یا چند استخوان به یکدیگر متصل هستند اعم از اینکه بین آنها حرکت باشد یا نباشد مفصل (بند) می گویند.

انواع مفصل:

1)مفصل ثابت یا لیفی (fibrous jornts):

 

در مفاصل ثابت یا لیفی قطعات استخوانی توسط بافتی پیوندی از نوع رشته ای به یکدیگر اتصال یافته اند. این رشته ها به تدریج به استخوان تبدیل می شوند مانند استخوان های کاسه سر.

2) مفاصل غضروفی (cartilaginous joimts) یا نیمه متحرک:

F11

در این نوع مفاصل یک صفحه غضروفی در بین دو قطعه ی استخوان وجود دارد مثل مفصل بین دنده ها و جناغ سینه در اینگونه مفصل ها در ابتدای پیدایش رشته ای وجود داشته است که به غضروف تبدیل شده است.

مانند دیسک بین مهره ها در ستون مهره ها.

 

3) مفصل متحرک (سینویال) synovial jointsl:

 

این نوع مفاصل ها نسبت به دو مفصل ذکر شده کامل ترند، در این مفصل دو استخوان مجاور توسط کپسول مفصلی و رشته های پیوندی به هم اتصال یافته اند. سطوح مفصلی دو استخوان مجاور با هم تماس دارند و آزادانه حرکت می کنند.

 

اجزای مفصل متحرک:

1) سطوح مفصلی:

قسمتی از انتهای دو استخوان که در حفره مفصلی قرار دارد با لایه ای از غضروف پوشیده شده است.

 

2) کپسول مفصلی (کپسول لیفی):

غلافی از جنس بافت هم بند متراکم مفصل را در بر می گیرد و به استخوان می چسبد و استخوان را در مجاورت  هم نگه می دارد.

 

3)رباط :

نواری از جنس هم بند متراکم است این بافت بین دو استخوان کشیده شده است وظیفه آن مهار حرکات بیشتر از اندازه مفصلی است.

F13

 

4)غشای سینویال:

غشای نازکی از بافت هم بند است که سطح داخلی کپسول مفصلی و بخش هایی از استخوان ها که در کپسول مفصلی وجود دارد را می پوشاند این غشاء مایع مفصلی (مایع لیدوپال) ترشح می کند که موجب کاهش اصطکاک دو استخوان در ناحیه مفصل می شود همچنین دارای مواد غذایی لازم برای غضروف مفصلی است.

 

5) حفره مفصلی:

فضای بین سطوح مفصلی است که کپسول مفصلی و غشاء سینویال آن را در بر گرفته است.

 

 

انواع مفاصل متحرک:

1) مفاصل مسطح(لغزشی):

در این نوع مفصل سطوح مفصلی کوچک، صاف، تخت است ممکن است کمی محدب یا مقعر باشد.

این گونه مفصل ها سبب حرکاتی مانند سرخوردن، لغزیدن می شوند مانند مفصل بین استخوان های مچ دست و پا.

 

 

2) مفصل لولایی:

در این نوع مفصل سطوح مفصلی قرقره ای شکل و قرینه یکدیگر است.

حرکت این نوع مفصل مانند لولای در باز و بسته شدن در یک صفحه حول یک محور صورت می گیرد مثل مفصل آرنج و انگشتان

 

3) مفصل محوری و استخوانی:

 

 

در این نوع مفصل یک استوانه درون حلقه ای ناقص یا کامل می چرخد درنتیجه مفصل حول محور طولی حرکت چرخشی دارد.

 

4) مفصل بیضی شکل:

سطوح مفصلی کمی محدب و مقعر و بیضی شکل است این مفصل قابلیت حرکات در دو جهت تا و باز شدن و دور و نزدیک شدن دارند مثل مفصل مچ دست و ساعد چرخش این نوع مفصل ها محدود است.

 

/ 3 نظر / 17 بازدید
کورش-وفادار دلشکسته

سلام ...يه سرپيش من بيا..پشيمون نميشي! اين صرفاً يک دعوته از شما برای ديدن وبلاگم اميدوارم ناراحت نشده باشيد..

کیمیا

سلام از کمکت ممنونم.[نیشخند]

مجتبی

سلام کارت عالیه ! بدون تعارف بگم تحسین برانگیزه آفرین که این طور مثبت از امکاناتت استفاده می کنی چون هستن کسانی که هم سن تو که سایت ووبلاگ میزنن برای عکس های آنچنانی...! خودت بهتر می دونی. امیدوارم هرجا هستی موفق وپیروز باشی! یا علی!